ਸਾਧਨਾਜੀ,ਉਪਾਸਨਾਜੀ, ਉਰ੍ਫ…

ਬਾਬਾਓਂ ਕਾ ਹਲ੍ਲਾ ਹੈ। ਬਲ੍ਕਿ ਦਿਲ੍ਲੀ ਕੇ ਬਾਬਾ ਭੀਮਾਨਂਦ ਕਾ ਵਿਕਟ ਕਾਲਗਰ੍ਲੀ ਰੈਕੇਟ ਦੇਖਕਰ ਯਹ ਨਹੀਂ ਸਮਝ ਆ ਰਹਾ ਹੈ ਕਿ ਅਬ ਬਾਬਾਜੀ ਕਾ ਕੌਨ ਸਾ ਮੁਹਲ੍ਲਾ ਹੈ। ਸਾਰੇ ਮੁਹਲ੍ਲੇ ਹੀ ਉਨਕੇ ਨਜਰ ਆ ਰਹੇ ਹੈਂ। ਜਿਸੇ ਬਾਬਾ ਸਮਝੋ ਵਹ ਕਾਲ ਗਰ੍ਲ ਕਾ ਏਜੇਂਟ ਨਿਕਲਤਾ ਹੈ। ਜਿਸੇ ਕਾਲ ਗਰ੍ਲ ਕਾ ਏਜੇਂਟ ਸਮਝੋ, ਵਹ ਵਿਧਾਯਕ ਨਿਕਲਤਾ ਹੈ। ਜਿਸੇ ਵਿਧਾਯਕ ਸਮਝੋ ਵਹ ਹਥਿਯਾਰੋਂ ਕਾ ਦਲਾਲ ਨਿਕਲਤਾ ਹੈ। ਜਿਸੇ ਸਿਰ੍ਫ ਹਥਿਯਾਰੋਂ ਕਾ ਦਲਾਲ ਸਮਝੋ, ਵਹ ਕਾਲਗਰ੍ਲ੍ਸ ਕਾ ਦਲਾਲ ਨਿਕਲਤਾ ਹੈ। ਔਰ ਜਿਸੇ ਕਾਲਗਰ੍ਲ੍ਸ ਕਾ ਦਲਾਲ ਸਮਝੋ ਵਹ ਬਾਬਾ ਨਿਕਲਤਾ ਹੈ, ਸਾਈਂਰਾਮ ਕਹਤਾ ਹੁਏ ਮਿਲਤਾ ਹੈ। ਏਕ ਨਹੀਂ ਦੋ ਬਾਰ।
ਬੇਟਾ ਬਾਬਾ ਕਈ ਪ੍ਰਕਾਰ ਹੋਤੇ ਹੈਂ-ਕਕ੍ਸ਼ਾ ਮੇਂ ਮੈਂ ਬਾਬਾਓਂ ਕੇ ਬਾਰੇ ਮੇਂ ਸਮਝਾ ਰਹਾ ਥਾ।
ਜੀ ਮੁਝੇ ਪਤਾ ਹੈ ਕਿ ਆਜਕਲ ਤੀਨ ਤਰਹ ਕੇ ਬਾਬਾਓਂ ਕਾ ਹਲ੍ਲਾ ਹੈ। ਕਾਲਗਰ੍ਲ੍ਸ ਵਾਲੇ ਢੋਂਗੀ ਬਾਬਾ, ਬਹੁਤ ਸ਼ਾਦੀ ਕਰਨੇ ਵਾਲੇ ਫਰ੍ਜੀ ਬਾਬਾ ਔਰ ਸਾਊਥ ਮੇਂ ਏਕ੍ਟ੍ਰੇਸ ਕੇ ਸਾਥ ਸਤ੍ਸਂਗ ਕਰਨੇ ਵਾਲੇ ਬਾਬਾ। ਬਾਬਾਗਿਰੀ ਕਾ ਕਾਮ ਬਹੁਤ ਮੁਸ਼੍ਕਿਲ ਹੈ। ਯਾ ਤੋ ਕਾਲਗਰ੍ਲ੍ਸ ਕਾ ਕਾਰੋਬਾਰ ਚਲਾਯੇ ਬਂਦਾ ਯਾ ਫਿਰ ਏਕ੍ਟ੍ਰੇਸ ਕੇ ਸਾਥ ऱੈਟ-ਪੈਟ ਕਰਨਾ ਪਡ़ਤਾ ਹੈ। ਸਾਧਨਾ ਕਾ ਮਾਰ੍ਗ ਅਤ੍ਯਧਿਕ ਹੀ ਮੁਸ਼੍ਕਿਲ ਹੈ, ਯਹ ਬਾਤ ਐਸੇ ਹੀ ਨਹੀਂ ਕਹੀ ਜਾਤੀ-ਏਕ ਛਾਤ੍ਰ ਨੇ ਬਤਾਯਾ।
ਨਹੀਂ ਬੇਟੇ, ਸਾਧਨਾ ਕੀ ਬਾਤ ਸਮਝਨੇ ਕੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰੋ। ਢੋਂਗੀ ਬਾਬਾ ਕੇ ਕੇਸ ਮੇਂ ਸਾਧਨਾ ਔਰ ਉਪਾਸਨਾ ਕਾਲਗਰ੍ਲ੍ਸ ਕੇ ਨਾਮ ਹੈਂ। ਮਂਤ੍ਰ ਔਰ ਤਂਤ੍ਰ ਉਨ ਦਲਾਲੋਂ ਕੇ ਨਾਮ ਹੈਂ, ਜੋ ਬਾਬਾ ਕੀ ਕਾਲਗਰ੍ਲ੍ਸ ਕੇ ਲਿਏ ਗ੍ਰਾਹਕ ਲਾਤੇ ਥੇ। ਬਾਬਾ ਹਰ ਡੀਲ ਸੇ ਪਹਲੇ ਦੋ ਬਾਰ ਭਗਵਾਨ ਕਾ ਨਾਮ ਲੇਤੇ ਥੇ। ਯੇ ਉਨਕਾ ਕੋਡ ਵਰ੍ਡ ਥਾ-ਕਰਨੇ ਕੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀ।
ਹਾਂ ਆਪਨੇ ਬਤਾਯਾ ਥਾ ਕਿ ਹਰ ਮਹਤ੍ਵਪੂਰ੍ਣ ਕਾਮ ਸੇ ਪਹਲੇ ਦੋ ਬਾਰ ਭਗਵਾਨ ਕਾ ਨਾਮ ਲੇਨਾ ਚਾਹਿਏ, ਬਾਬਾਜੀ ਭੀ ਯਹੀ ਕਰਤੇ ਥੇ। ਬਾਬਾਜੀ ਆਪਕੇ ਸ੍ਟੂਡੇਂਟ ਰਹੇ ਥੇ ਕ੍ਯਾ-ਦੂਸਰਾ ਛਾਤ੍ਰ ਪੂਛ ਰਹਾ ਹੈ।
ਨਹੀਂ, ਕਾਲਗਰ੍ਲ੍ਸ ਕਾ ਕਾਰੋਬਾਰ ਕਰਨੇ ਵਾਲੇ ਮੇਰੇ ਛਾਤ੍ਰ ਨਹੀਂ ਰਹੇ ਹੈਂ-ਮੈਂਨੇ ਡਾਂਟਤੇ ਹੁਏ ਕਹਾ।
ਜੀ ਵਹੀ ਮੇਰੀ ਸਮਝ ਮੇਂ ਆਤਾ ਹੈ। ਕਾਲਗਰ੍ਲ੍ਸ ਕਾ ਕਾਰੋਬਾਰ ਕਰਨੇ ਵਾਲੋਂ ਕੇ ਤੋ ਅਪਨੇ ਸ੍ਕੂਲ, ਕਾਲੇਜ ਅਸ੍ਪਤਾਲ ਹੋਤੇ ਹੈਂ। ਇਸ ਢੋਂਗੀ ਬਾਬਾ ਕਾ ਭੀ ਅਸ੍ਪਤਾਲ ਬਨ ਰਹਾ ਥਾ। ਕਾਲਗਰ੍ਲ੍ਸ ਕਾਰੋਬਾਰ ਵਾਲੇ ਤੋ ਪਢ़ਾਨੇ ਕੀ ਹੈਸਿਯਤ ਰਖਤੇ ਹੈਂ, ਵੋ ਕਹੀਂ ਆਪਸੇ ਪਢ़ਨੇ ਕੇ ਲਿਏ ਕ੍ਯੋਂ ਆਯੇਂਗੇ-ਏਕ ਔਰ ਸ੍ਟੂਡੇਂਟ ਨੇ ਬਹੁਤ ਸਮਝਦਾਰੀਪੂਰ੍ਣ ਬਾਤ ਕਹੀ।
ਨਹੀਂ ਬੇਟੇ ਤੁਮ ਬਾਤ ਕੋ ਸਮਝ ਨਹੀਂ ਪਾ ਰਹੇ ਹੋ। ਬਾਬਾ ਢੋਂਗੀ ਥਾ, ਬਹੁਤ ਬਦਮਾਸ਼ ਥਾ-ਮੈਂਨੇ ਸਮਝਾਨੇ ਕੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀ।
ਸਰਜੀ ਕੋਈ ਸੀਧੀ ਸਚ੍ਚਾ ਬਂਦਾ ਕਹਾਂ ਪਹੁਂਚ ਪਾਤਾ ਹੈ ਬਾਬਾ ਕੇ ਲੇਵਲ ਪਰ। ਮੇਰੇ ਚਾਚਾਜੀ ਬਿਲਕੁਲ ਸੀਧੇ ਸਚ੍ਚੇ ਮਾਸ੍ਟਰ ਹੈਂ, ਚਾਚੀ ਤਕ ਨਹੀਂ ਪੂਛਤੀਂ ਉਨ੍ਹੇਂ। ਇਧਰ ਬਾਬਾ ਕੇ ਸਤ੍ਸਂਗ ਮੇਂ ਛਹ ਸੌ ਕਾਲਗਰ੍ਲ੍ਸ ਰਹਤੀ ਥੀਂ, ਉਨਕੀ ਬਾਤ ਸੁਨਤੀ ਥੀਂ। ਬਂਦਾ ਹੈਸਿਯਤ ਬਨਾਯੇ ਤੋ ਐਸੀ-ਏਕ ਛਾਤ੍ਰ ਅਪਨੇ ਚਾਚਾ ਕੀ ਦੁਰ੍ਦਸ਼ਾ ਕੀ ਬਾਤ ਕਹ ਰਹਾ ਹੈ।
ਬੇਟਾ ਤੁਮ ਬਾਤ ਕੋ ਪੂਰੇ ਤੌਰ ਪਰ ਸਮਝਨੇ ਕੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰੋ। ਜਰੁਰੀ ਨਹੀਂ ਹੈ ਕਿ ਕਾਲਗਰ੍ਲ੍ਸ ਕਾ ਕਾਰੋਬਾਰ ਕਰਨੇ ਵਾਲਾ ਹਰ ਬਂਦਾ ਬਾਬਾ ਕੇ ਲੇਵਲ ਪਰ ਪਹੁਂਚ ਜਾਯੇ। ਕਈ ਤੋ ਵਿਧਾਯਕ ਯਾ ਪਾਰ੍ਸ਼ਦ ਕੇ ਲੇਵਲ ਪਰ ਪਹੁਂਚ ਕਰ ਰੁਕ ਜਾਤੇ ਹੈਂ। ਇਤਨਾ ਆਗੇ ਜਾਨੇ ਵਾਲੇ ਕਮ ਹੀ ਹੋਤੇ ਹੈਂ-ਮੈਂਨੇ ਅਪਨੀ ਤਰਫ ਸੇ ਏਕ੍ਸਪ੍ਲੇਨ ਕਰਨੇ ਕੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀ।
ਸਰ ਪਹਲੇ ਕ੍ਲਿਯਰ ਕੀਜਿਯੇ ਕਿ ਆਪ ਬਾਬਾਓਂ ਕੇ ਬਾਰੇ ਮੇਂ ਬਾਤ ਕਰ ਰਹੇ ਹੈਂ ਯਾ ਚੋਰ ਉਠਾਇਗੀਰੋਂ ਕੇ ਬਾਰੇ ਮੇਂ। ਬੀਚ ਮੇਂ ਆਪ ਵਿਧਾਯਕ, ਪਾਰ੍ਸ਼ਦੋਂ ਕੀ ਬਾਤ ਭੀ ਛੇਡ़ ਦੇਤੇ ਹੈਂ-ਏਕ ਛਾਤ੍ਰ ਆਬਜੇਕ੍ਸ਼ਨ ਕਰ ਰਹਾ ਹੈ।
ਬੇਟਾ ਠਗੋਂ ਸੇ ਬਾਤ ਸ਼ੁਰੁ ਕਰੋ, ਤੋ ਬਾਬਾਓਂ ਤਕ ਪਹੁਂਚ ਜਾਤੀ ਹੈ। ਬਾਬਾਓਂ ਕੀ ਬਾਤ ਸ਼ੁਰੁ ਕਰੋ, ਤੋ ਕਾਲਗਰ੍ਲ੍ਸ ਤਕ ਪਹੁਂਚ ਜਾਤੀ ਹੈ। ਬਡ़ੇ ਮਿਕ੍ਸ ਮਿਕ੍ਸ ਸੇ ਮਾਮਲੇ ਹੈਂ ਇਨਕੇ। ਤੁਮ ਸਮਝਨੇ ਕੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰੋ ਨਾ-ਮੈਂਨੇ ਆਗੇ ਸਮਝਾਨੇ ਕੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀ।
ਸਰ ਆਪ ਸਮਝਾ ਹੀ ਕਹਾਂ ਪਾ ਰਹੇ ਹੈਂ-ਛਾਤ੍ਰ ਨਾਰਾਜ ਹੋਕਰ ਕਹ ਰਹਾ ਹੈ।
ਵੈਸੇ ਬਤਾਇਯੇ, ਵੋ ਗਲਤ ਕਹ ਰਹਾ ਹੈ ਕ੍ਯਾ।

ਬਗੈਰ ਉਨਕੇ ਜ੍ਯੋਂ ਨਾਲੀ ਬਗੈਰ ਕੂਡ़ਾ

<!– /* Font Definitions */ @font-face {font-family:SimSun; panose-1:2 1 6 0 3 1 1 1 1 1; mso-font-alt:宋体; mso-font-charset:134; mso-generic-font-family:auto; mso-font-pitch:variable; mso-font-signature:3 135135232 16 0 262145 0;} @font-face {font-family:Mangal; panose-1:0 0 4 0 0 0 0 0 0 0; mso-font-charset:1; mso-generic-font-family:auto; mso-font-pitch:variable; mso-font-signature:32768 0 0 0 0 0;} @font-face {font-family:”\@SimSun”; panose-1:2 1 6 0 3 1 1 1 1 1; mso-font-charset:134; mso-generic-font-family:auto; mso-font-pitch:variable; mso-font-signature:3 135135232 16 0 262145 0;} /* Style Definitions */ p.MsoNormal, li.MsoNormal, div.MsoNormal {mso-style-parent:”"; margin:0cm; margin-bottom:.0001pt; mso-pagination:widow-orphan; font-size:12.0pt; font-family:”Times New Roman”; mso-fareast-font-family:SimSun;} @page Section1 {size:612.0pt 792.0pt; margin:72.0pt 90.0pt 72.0pt 90.0pt; mso-header-margin:36.0pt; mso-footer-margin:36.0pt; mso-paper-source:0;} div.Section1 {page:Section1;} –>

ਹਾਯ ਹਾਯ ਕ੍ਯਾ ਚਰ੍ਚਾ ਨਿਕਲ ਪਡ़ੀ ਹੈ ਕਿ ਦਿਲ੍ਲੀ ਸੇ ਆਟੋ ਵਾਲੇ ਹਟਾਯੇ ਜਾਯੇਂਗੇ।

ਦਿਲ੍ਲੀ ਕੋ ਅਗਰ ਆਟੋ ਵਾਲੋਂ ਸੇ ਅਲਗ ਕਰ ਕੇ ਦੇਖੇਂ, ਤੋ ਦਿਲ੍ਲੀ ਬਹੁਤ ਹੀ ਚਿਰਕੁਟ ਟਾਇਪ ਕਾ ਸ਼ਹਰ ਹੈ। ਯਹ ਸ਼ਹਰ ਕਿਤਨਾ ਚਂਟ ਔਰ ਬਦਮਾਸ਼ ਹੈ, ਯਹ ਪਤਾ ਦਿਲ੍ਲੀ ਮੇਂ ਆਤੇ ਹੀ ਕੈਸੇ ਲਗਤਾ ਹੈ, ਆਟੋ ਵਾਲੋਂ ਸੇ ਡੀਲ ਕਰਕੇ। ਏਕ ਮੇਹਮਾਨ ਨੇ ਆਟੋ ਵਾਲੇ ਕੇ ਹਾਥੋਂ ਕਟਨੇ ਕੇ ਬਾਦ ਕਮੇਂਟ ਕਿਯਾ ਥਾ, ਇਸ ਸ਼ਹਰ ਕੇ ਆਟੋ ਵਾਲੇ ਜਬ ਯੇ ਹੈਂ, ਨੇਤਾ ਜਾਨੇ ਕ੍ਯਾ ਹੋਂਗੇ। ਜਬ ਰਾਤ ਹੀ ਇਤਨੀ ਮਤਵਾਲੀ, ਤੋ ਸੁਬਹ ਕਾ ਆਲਮ ਕ੍ਯਾ ਹੋਗਾ ਟਾਇਪ ਕਮੇਂਟ ਕੇ ਪੀਛੇ ਆਟੋ ਵਾਲੋਂ ਕੀ ਤਾਰੀਫ ਥੀ ਯਾ ਕੁਛ ਔਰ, ਉਨ੍ਹੋਨੇ ਸਾਫ ਨਹੀਂ ਕਿਯਾ।

ਆਟੋ ਵਾਲੋਂ ਕੇ ਬਗੈਰ ਦਿਲ੍ਲੀ ਕੁਛ ਯੂਂ ਹੈ ਜ੍ਯੋਂ ਮੋਰ ਅਪਨੇ ਪਂਖੋਂ ਕੇ ਬਿਨਾ, ਜ੍ਯੋਂ ਨਾਲੀ ਕੂਡ़ੇ ਕੇ ਬਗੈਰ ਹੋ ਔਰ ਸਿਗਰੇਟ ਤਂਬਾਕੂ ਕੇ ਬਗੈਰ ਹੋ। ਜ੍ਯੋਂ ਇਂਸਪੇਕ੍ਟਰ ਤੋਂਦ ਕੇ ਬਗੈਰ ਹੋ, ਔਰ ਕਵਿ ਅਪਨੀ ਕਵਿਤਾ ਕੇ ਬਗੈਰ ਹੋ। ਰਾਖੀ ਸਾਵਂਤ ਨਂਗਈ ਕੇ ਬਗੈਰ ਹੋਂ ਔਰ ਮਾਯਾਵਤੀਜੀ ਅਪਨੀ ਮਾਲਾਓਂ ਕੇ ਬਗੈਰ ਹੋਂ। ਮੁਸ਼ਰ੍ਰਫ ਔਰ ਬੁਸ਼ ਏਕਦਮ ਸਚ ਬੋਲ ਰਹੇ ਹੋਂ, ਔਰ ਕ੍ਲਿਂਟਨ ਅਪਨੇ ਕੋ ਏਕੈਦਮ ਚਰਿਤ੍ਰਵਾਨ ਬਤਾ ਰਹੇ ਹੋਂ।

ਦਿਲ੍ਲੀ ਆਟੋ ਵਾਲੋਂ ਕੇ ਬਗੈਰ ਕੁਛ ਯੂਂ ਹੀ ਟਾਇਪ ਲਗਤੀ ਹੈ, ਜੈਸੇ ਨਾਦਿਰਸ਼ਾਹ ਬਗੈਰ ਲੂਟਪਾਟ ਕੇ ਚੁਪੈਚਾਪ ਨਿਕਲ ਰਹਾ ਹੋ। ਬਲ੍ਕਿ ਇਸ ਖਾਕਸਾਰ ਕਾ ਮਾਨਨਾ ਹੈ ਕਿ ਯੇ ਆਟੋ ਵਾਲੇ ਅਗਰ ਪਹਲੇ ਦਿਲ੍ਲੀ ਮੇਂ ਹੋਤੇ, ਤੋ ਦਿਲ੍ਲੀ ਕਈ ਬਾਰ ਬਰਬਾਦ ਹੋਨੇ ਸੇ ਬਚ ਜਾਤੀ। ਨਾਦਿਰਸ਼ਾਹ ਆਕਰ ਦਿਲ੍ਲੀ ਵਾਲੋਂ ਸੇ ਲੂਟਪਾਟ ਕਰਤੇ, ਤੋ ਉਨ੍ਹੇ ਜਵਾਬ ਮਿਲਤਾ ਕਿ ਆਟੋ ਵਾਲੇ ਤੋ ਪਹਲੇ ਹੀ ਲੂਟ ਕਰ ਲੇ ਗਯੇ ਹੈਂ, ਅਬ ਲੁਟਨੇ ਕੋ ਬਚਾ ਕ੍ਯਾ ਹੈ, ਸਾਰੀ। ਪਾਨੀਪਤ ਕੀ ਤੀਸਰੀ ਲਡ़ਾਈ ਮੇਂ ਪਾਨੀਪਤ ਮੇਂ ਆਟੋ ਵਾਲੋਂ ਕੋ ਭੇਜ ਦੇਤੇ, ਤੋ ਨਾਦਿਰਸ਼ਾਹ ਕੇ ਸੈਨਿਕ ਆਟੋ ਮੇਂ ਚਲਨੇ ਕੀ ਰੇਟ ਸੁਨਕਰ ਹੀ ਬੇਹੋਸ਼ ਹੋ ਜਾਤੇ। ਨਾਦਿਰਸ਼ਾਹ ਕੇ ਤਮਾਮ ਸੈਨਿਕ ਨਾਦਿਰਸ਼ਾਹ ਸੇ ਕਹ ਰਹੇ ਹੋਤੇ-ਮਹਾਰਾਜ ਚਲੋ ਵਾਪਸ ਲੌਟ ਲੋ, ਕੋਈ ਫਾਯਦਾ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਦਿਲ੍ਲੀ ਮੇਂ ਲਾਲ ਕਿਲੇ ਸੇ ਨੇਹਰੁ ਪ੍ਲੇਸ ਜਾਨੇ ਕਾ ਵਹ ਆਟੋ ਵਾਲਾ ਏਕ ਹਜਾਰ ਅਸ਼ਰ੍ਫੀ ਮਾਂਗ ਰਹਾ ਹੈ। ਇਤਨੀ ਰਕਮ ਤੋ ਅਫਗਾਨਿਸ੍ਤਾਨ ਸੇ ਦਿਲ੍ਲੀ ਆਨੇ ਮੇਂ ਖਰ੍ਚ ਨਾ ਹੁਈ, ਜਿਤਨੀ ਲਾਲ ਕਿਲੇ ਸੇ ਨੇਹਰੁ ਪ੍ਲੇਸ ਜਾਨੇ ਮੇਂ ਖਰ੍ਚ ਹੋ ਜਾਯੇਗੀ। ਕ੍ਯਾ ਕਰੇਂਗੇ, ਇਤ੍ਤੀ ਲੂਟਪਾਟ ਮਚਾਕਰ, ਹਮ ਤੋ ਉਤਨੀ ਰਕਮ ਭੀ ਨਾ ਬਚਾ ਪਾਯੇਂਗੇ, ਜਿਤਨੇ ਮੇਂ ਦਰਿਯਾਗਂਜ ਸੇ ਕੁਤੁਬਮੀਨਾਰ ਵਾਯਾ ਆਟੋ ਜਾਨੇ ਕਾ ਇਂਤਜਾਮ ਹੋ ਜਾਯੇ।

ਆਟੋਵਾਲੇ ਭਾਰਤ ਕੇ ਭੂਗੋਲ ਮੇਂ ਪਹਲੇ ਹੁਏ ਹੋਤੇ, ਤੋ ਭਾਰਤ ਕਾ ਇਤਿਹਾਸ ਕੁਛ ਔਰ ਹੋਤਾ।

ਮੈਂ ਆਟੋ ਵਾਲੋਂ ਕੋ ਦਿਲ੍ਲੀ ਸੇ ਹਟਾਯੇ ਜਾਨੇ ਕੇ ਸਖ੍ਤ ਖਿਲਾਫ ਹੂਂ। ਆਟੋ ਵਾਲੋਂ ਕੇ ਸਾਥ ਡੀਲ ਕਰਕੇ ਚਰਿਤ੍ਰ ਮੇਂ ਕਈ ਗੁਣੋਂ ਕਾ ਵਿਕਾਸ ਹੋਤਾ ਹੈ। ਪੇਸ਼ੇਂਸ ਕ੍ਯਾ ਹੋਤੀ ਹੈ, ਧੈਰ੍ਯ ਕ੍ਯਾ ਹੋਤਾ ਹੈ, ਯਹ ਸਮਝ ਮੇਂ ਆ ਜਾਤਾ ਹੈ, ਆਟੋ ਵਾਲੋਂ ਸੇ ਬਾਤ ਕਰਕੇ।

ਮਾਨਿਯੇ, ਆਪ ਆਈਟੀਓ ਸੇ ਕਨਾਟ ਪ੍ਲੇਸ ਜਾਨੇ ਕੇ ਲਿਏ ਆਟੋ ਵਾਲੇ ਸੇ ਬਾਤ ਕਰ ਰਹੇ ਹੈਂ, ਤੋ ਬਾਤਚੀਤ ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਹੋ ਸਕਤੀ ਹੈ-

ਐ ਭਈਯਾ ਕਨਾਟ ਪ੍ਲੇਸ ਚਲ ਰਹੇ ਹੈਂ ਕ੍ਯਾ।

ਨਾ ਹਮ ਤੋ ਨੇਹਰੁ ਪ੍ਲੇਸ ਜਾਯੇਂਗੇ।

ਜਹਾਂ ਆਪਕੋ ਜਾਨਾ ਹੋਤਾ ਹੈ, ਆਟੋ ਵਾਲੇ ਕੋ ਨਹੀਂ ਜਾਨਾ ਹੋਤਾ। ਆਪ ਹੀ ਉਸ ਜਗਹ ਚਲੇ ਜਾਇਯੇ, ਜਹਾਂ ਆਟੋ ਵਾਲਾ ਜਾ ਰਹਾ ਹੈ। ਯਹ ਗੁਣ ਜੋ ਵਿਕਸਿਤ ਕਰਨੇ ਲਗਤਾ ਹੈ, ਉਸਮੇਂ ਅਪਾਰ ਧੈਰ੍ਯ ਕਾ ਭਾਵ ਵਿਕਸਿਤ ਅਪਨੇ ਆਪ ਹੋਨੇ ਲਗਤਾ ਹੈ।

ਆਪ ਨੇਹਰੁ ਪ੍ਲੇਸ ਜਾਨੇ ਕੇ ਲਿਏ ਤੈਯਾਰ ਹੋ ਜਾਯੇਂ, ਤੋ ਆਟੋ ਵਾਲਾ ਬਤਾਯੇਂਗੇ ਕਿ ਯਹਾਂ ਸੇ ਨੇਹਰੁ ਪ੍ਲੇਸ ਆਠ ਸੌ ਰੁਪਯੇ ਲਗੇਂਗੇ।

ਭਈਯਾ ਯੇ ਮੀਟਰ ਕਾਹੇ ਕੇ ਲਿਏ ਹੈ।

ਇਸਕੇ ਜਵਾਬ ਮੇਂ ਆਟੋ ਵਾਲਾ ਹਂਸਨੇ ਲਗਤਾ ਹੈ ਕਿ ਚਿਰਕੁਟ ਇਤ੍ਤਾ ਤਕ ਨਾ ਜਾਨਤਾ ਯਹ ਆਧੁਨਿਕ ਕਲਾ ਕਾ ਏਕ ਨਮੂਨਾ ਹੈ, ਇਸਕਾ ਸਿਰ੍ਫ ਇਤਨਾ ਇਸ੍ਤੇਮਾਲ ਹੈ ਕਿ ਇਸੇ ਦੇਖਾ ਜਾਯੇ, ਯਹ ਕ੍ਯਾ ਹੈ ਔਰ ਕ੍ਯੋਂ ਹੈ, ਯਹ ਨਾ ਪੂਛਾ ਜਾਯੇ। ਆਟੋ ਵਾਲੋਂ ਸੇ ਲਗਾਤਾਰ ਡੀਲ ਕਰਕੇ ਹਰ ਬਂਦਾ ਅਪਨੇ ਅਂਦਰ ਏਕ ਸੌਂਦਰ੍ਯ ਦਰਸ਼੍ਟਿ, ਕਲਾ ਦਰਸ਼੍ਟਿ ਵਿਕਸਿਤ ਕਰ ਸਕਤਾ ਹੈ।

ਜੀ ਆਪਸੇ ਆਈਟੀਓ ਸੇ ਨੇਹਰੁ ਪ੍ਲੇਸ ਜਾਨੇ ਕੇ ਆਠ ਸੌ ਲਿਯੇ, ਆਪ ਤੋ ਸਸ੍ਤੇ ਮੇਂ ਨਿਬਟ ਗਯੇ। ਹਮਸੇ ਤੋ ਡੇਢ़ ਹਜਾਰ ਰੁਪਯੇ ਰਖਾ ਲਿਯੇ ਥੇ।

ਆਪਕੀ ਜੇਬ ਸੇ ਸਿਰ੍ਫ ਆਠ ਸੌ ਕਟੇ ਹੈਂ, ਔਰੋਂ ਕੇ ਇਸਸੇ ਬਹੁਤ ਜ੍ਯਾਦਾ ਕਟੇ ਹੈਂ, ਯਹ ਭਾਵ ਕਿਤ੍ਤੀ ਤਸਲ੍ਲੀ ਦੇਤਾ ਹੈ ਔਰ ਬਂਦਾ ਖੁਦ ਕੋ ਬਹੁਤ ਸ੍ਮਾਰ੍ਟ ਟਾਇਪ ਮਾਨਨੇ ਲਗਤਾ ਹੈ। ਅਬ ਬਤਾਇਯੇ, ਜਿਸਕੇ ਆਗੇ ਆਪ ਸ੍ਮਾਰ੍ਟ ਫੀਲ ਕਰਨੇ ਲਗੇਂ, ਸੌਂਦਰ੍ਯ ਦਰਸ਼੍ਟਿ ਵਿਕਸਿਤ ਕਰਨੇ ਲਗੇਂ, ਉਸੇ ਸ਼ਹਰ ਸੇ ਬਾਹਰ ਨਿਕਾਲਾ ਜਾਯੇ। ਨਾ ਭਈਯਾ ਨਾ, ਆਟੋ ਵਾਲੋਂ ਸਂਘਰ੍ਸ਼ ਕਰੋ, ਹਮ ਤੁਮ੍ਹਾਰੇ ਸਾਥ ਹੈਂ।

ਸਂਡੇ ਯੂਂ ਹੀ-ਤਬ ਬਜਟ ਕਿਸਲਿਏ ਹੋਤਾ ਹੈ

ਤਬ ਬਜਟ ਕਿਸ ਲਿਏ ਹੋਤਾ ਹੈ ਆਲੋਕ ਪੁਰਾਣਿਕ ਕੁਛ ਦਿਨੋਂ ਪਹਲੇ ਸ਼ਰਦ ਪਵਾਰਜੀ, ਕੇਂਦ੍ਰੀਯ ਕਰਸ਼ਿ ਮਂਤ੍ਰੀ ਜੋ ਕਹਤੇ ਥੇ, ਉਸਕਾ ਆਸ਼ਯ ਯਹ ਹੋਤਾ ਥਾ ਕਿ ਮਹਂਗਾਈ ਮੇਂ ਹਮਾਰਾ ਹਾਥ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਅਂਤਰਰਾਸ਼੍ਟ੍ਰੀਯ ਕਾਰਕ ਜਿਮ੍ਮੇਦਾਰ ਹੈਂ। ਪੇਟ੍ਰੋਲਿਯਮ ਮਿਨਿਸ੍ਟਰ ਬਤਾਤੇ ਥੇ ਕਿ ਅਂਤਰ੍ਰਾਸ਼੍ਟ੍ਰੀਯ ਬਾਜਾਰ ਮੇਂ ਕਚ੍ਚਾ ਤੇਲ ਮਹਂਗਾ ਹੋ ਰਹਾ ਹੈ। ਇਸਲਿਏ ਹਮੇਂ ਭੀ ਮਹਂਗਾਈ ਕਰਨੀ ਪਡ़ੇਗੀ। ਹਾਲ ਕੇ ਬਜਟ ਸੇ ਪਹਲੇ ਸਬਸੇ ਬਡ़ੀ ਸਮਸ੍ਯਾ ਰਹੀ ਹੈ ਮਹਂਗਾਈ ਕੀ। ਹਾਲ ਮੇਂ ਪੇਸ਼ ਆਰ੍ਥਿਕ ਸਰ੍ਵੇਕ੍ਸ਼ਣ ਕੇ ਮੁਤਾਬਿਕ 2010-11 ਮੇਂ ਨੌ ਪ੍ਰਤਿਸ਼ਤ ਕਰੀਬ ਕੀ ਬਢ़ੋਤ੍ਤਰੀ ਹੋਗੀ। ਮਂਦੀ ਸੇ ਉਬਰਨੇ ਮੇਂ ਲਗੀ ਅਰ੍ਥਵ੍ਯਵਸ੍ਥਾ ਕੀ ਸ੍ਥਿਤਿ ਪਰ ਉਤ੍ਸਾਹਿਤ ਆਰ੍ਥਿਕ ਸਰ੍ਵੈਕ੍ਸ਼ਣ ਹਾਲਾਂਕਿ ਯਹ ਚਿਂਤਾ ਵ੍ਯਕ੍ਤ ਕਰਤਾ ਹੈ ਕਿ ਖਾਨੇ ਪੀਨੇ ਕੀ ਚੀਜੋਂ ਕੀ ਮਹਂਗਾਈ ਦੂਸਰੇ ਆਇਟਮੋਂ ਤਕ ਭੀ ਜਾ ਸਕਤੀ ਹੈ। ਆਰ੍ਥਿਕ ਸਰ੍ਵੇਕ੍ਸ਼ਣ ਮੇਂ ਏਕ ਬਾਤ ਖੁਲੇ ਤੌਰ ਪਰ ਸ੍ਵੀਕਾਰ ਕੀ ਗਯੀ ਹੈ, ਜਿਸਕੇ ਬਾਰੇ ਮੇਂ ਦੇਸ਼ ਕਾ ਆਮ ਉਪਭੋਕ੍ਤਾ ਬਹੁਤ ਦਿਨੋਂ ਸੇ ਜਾਨਤਾ ਹੈ। ਵਹ ਯਹ ਬਾਤ ਹੈ ਕਿ ਆਰ੍ਥਿਕ ਸਰ੍ਵੇਕ੍ਸ਼ਣ ਮੇਂ ਸਾਫ ਤੌਰ ਪਰ ਕਹਾ ਗਯਾ ਹੈ ਕਿ ਥੋਕ ਮੂਲ੍ਯੋਂ ਕੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਰਿਟੇਲ ਮੂਲ੍ਯ ਦਸ ਗੁਨਾ ਜ੍ਯਾਦਾ ਤੇਜੀ ਸੇ ਬਢ़ਤੇ ਹੈਂ। ਖਾਨੇ ਪੀਨੇ ਕੀ ਚੀਜੋਂ ਮੇਂ ਥੋਕ ਮੂਲ੍ਯ ਬਢ़ੋਤ੍ਤਰੀ ਕਰੀਬ ਬੀਸ ਪ੍ਰਤਿਸ਼ਤ ਹੈ। ਇਸਕਾ ਦਸ ਗੁਨਾ ਕਿਯਾ ਜਾਯੇ, ਤੋ ਸਾਫ ਹੋਤਾ ਹੈ ਕਿ ਕਰੀਬ ਦੋ ਸੌ ਪ੍ਰਤਿਸ਼ਤ ਕਾ ਇਜਾਫਾ ਏਕ ਸਾਲ ਕੇ ਅਂਦਰ ਖਾਨੇ ਪੀਨੇ ਕੀ ਚੀਜੋਂ ਮੇਂ ਹੋ ਗਯਾ ਹੈ। ਯਾਨੀ ਸੌ ਕਾ ਮਾਲ ਤੀਨ ਸੌ ਕਾ ਬਿਕ ਰਹਾ ਹੈ। ਸਰ੍ਵੇਕ੍ਸ਼ਣ ਮੇਂ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਕੀ ਆਲੋਚਨਾ ਕਰਤੇ ਹੁਏ ਕਹਾ ਗਯਾ ਹੈ, “ਦਿਸਂਬਰ 2009 ਸੇ ਖਾਦ੍ਯ ਪਦਾਰ੍ਥੋਂ ਕੀ ਕੀਮਤੋਂ ਮੇਂ ਵਰਦ੍ਧਿ ਕੇ ਸਂਕੇਤ ਦਿਖ ਰਹੇ ਹੈਂ. ਇਸੀ ਕੇ ਸਾਥ ਈਂਧਨ ਕੀ ਕੀਮਤ ਮੇਂ ਵਰਦ੍ਧਿ ਔਰ ਅਨ੍ਯ ਵਸ੍ਤੁਓਂ ਕੇ ਦਾਮ ਪਰ ਅਸਰ ਸੇ ਅਗਲੇ ਕੁਛ ਮਹੀਨੋਂ ਮੇਂ ਮਹਂਗਾਈ ਬਢ़ਨੇ ਕੇ ਬਾਰੇ ਮੇਂ ਚਿਂਤਾ ਪੈਦਾ ਹੋ ਗਈ ਹੈ। ਆਰ੍ਥਿਕ ਸਰ੍ਵੇਕ੍ਸ਼ਣ ਦੇਖਕਰ ਸਾਫ ਹੋਤਾ ਹੈ ਕਿ ਸਰਕਾਰ ਗਠਬਂਧਨ ਕੀ ਚਲ ਰਹੀ ਹੈ। ਅਪਨੀ ਹੀ ਸਰਕਾਰ ਕੀ ਆਲੋਚਨਾ ਸੇ ਸਾਫ ਹੋਤਾ ਹੈ ਕਿ ਕਹੀਂ ਨ ਕਹੀਂ ਸ਼ਰਦ ਪਵਾਰ ਪਰ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਸਾਧਾ ਗਯਾ ਹੈ। ਯਹ ਭਾਵ ਕਮ ਕੈਸੇ ਹੋਂਗੇ, ਗਰੀਬੋਂ ਕੋ ਇਸ ਸਂਬਂਧ ਮੇਂ ਰਾਹਤ ਕੈਸੇ ਦੀ ਜਾਯੇਗੀ,ਇਸ ਬਾਰੇ ਮੇਂ ਆਰ੍ਥਿਕ ਸਰ੍ਵੇਕ੍ਸ਼ਣ ਮੌਨ ਹੈ। ਪਰ ਮਹਂਗਾਈ ਕੇ ਭਵਿਸ਼੍ਯ ਕੋ ਲੇਕਰ ਆਰ੍ਥਿਕ ਸਰ੍ਵੇਕ੍ਸ਼ਣ ਮੌਨ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਇਸਮੇਂ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦੀ ਗਈ ਹੈ ਪਹਲੇ ਸੇ ਬਢ़ ਰਹੀ ਮਹਂਗਾਈ ਅਗਲੇ ਕੁਛ ਮਹੀਨੋਂ ਮੇਂ ਔਰ ਬਢ़ ਸਕਤੀ ਹੈ. ਇਸ ਸਰ੍ਵੇਕ੍ਸ਼ਣ ਮੇਂ ਖਾਦ੍ਯ ਪਦਾਰ੍ਥੋਂ ਕੀ ਪ੍ਰਬਂਧਨ ਨੀਤਿਯੋਂ, ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤੌਰ ਪਰ ਚੀਨੀ ਜੈਸੀ ਖਾਦ੍ਯ ਸਾਮਗ੍ਰੀ ਕੇ ਬਢ़ਤੇ ਦਾਮ ਕੀ ਆਲੋਚਨਾ ਕੀ ਗਯੀ ਹੈ। ਯਹ ਆਸ਼ਂਕਾ ਅਗਲੇ ਹੀ ਦਿਨ ਸਾਮਨੇ ਆ ਗਯੀ, ਜਬ ਬਜਟ 2010 ਨੇ ਪੇਟ੍ਰੋਲ ਡੀਜਲ ਕੇ ਭਾਵ ਬਢ़ਾ ਦਿਯੇ ਔਰ ਏਕ੍ਸਾਇਜ ਬਢ़ਨੇ ਕੇ ਬਾਦ ਤਮਾਮ ਕਂਪਨਿਯੋਂ ਕੇ ਯੇ ਬਯਾਨ ਆ ਗਯੇ ਕਿ ਵੇ ਅਪਨੀ ਕੀਮਤੋਂ ਮੇਂ ਬਢ़ੋਤ੍ਤਰੀ ਕਰੇਂਗੀ। ਯੂਂ ਬਜਟ ਨੇ ਕੁਛ ਕਰ ਛੂਟੇਂ ਭੀ ਹੈਂ। ਪਰ ਯਹ ਕਰ ਛੂਟੇਂ ਸਿਰ੍ਫ ਉਚ੍ਚ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਕੇ ਕਰਦਾਤਾਓਂ ਕੋ ਮਿਲੇਂਗੀ,ਜਬਕਿ ਮਹਂਗਾਈ ਮੇਂ ਭਾਵ ਬਢ़ੇਂਗੇ ਸਬਕੇ ਲਿਏ। ਯਾਨੀ ਰਾਹਤ ਕੁਛ ਕੋ, ਪਰ ਕਸ਼੍ਟ ਸਬਕੋ। ਆਰ੍ਥਿਕ ਸਰ੍ਵੇਕ੍ਸ਼ਣ ਕੇ ਅਨੁਸਾਰ, “ਭਾਰਤ ਕੇ ਲਿਏ ਯੇ ਪੂਰੀ ਤਰਹ ਸੇ ਸਂਭਵ ਹੈ ਕਿ ਉਸਕੀ ਵਿਕਾਸ ਦਰ ਦਸ ਯਾ ਉਸਸੇ ਅਧਿਕ ਹੋ ਜਾਏ ਔਰ ਵਹ ਅਗਲੇ ਚਾਰ ਸਾਲ ਮੇਂ ਦੁਨਿਯਾ ਕੀ ਸਬਸੇ ਤੇਜ़ ਗਤਿ ਸੇ ਬਢ़ਨੇ ਵਾਲੀ ਅਰ੍ਥਵ੍ਯਵਸ੍ਥਾ ਬਨ ਸਕਤੀ ਹੈ.” ਔਰ ਯਹ ਸਬ ਤੇਜੀ ਇਸਕੇ ਬਾਵਜੂਦ ਕਿ ਆਰ੍ਥਿਕ ਸਰ੍ਵੇਕ੍ਸ਼ਣ ਕਹਤਾ ਹੈ ਕਿ 2009-10 ਮੇਂ ਖੇਤੀ ਔਰ ਉਸਸੇ ਜੁਡ़ੀ ਗਤਿਵਿਧਿਯੋਂ ਮੇਂ ਦਸ਼ਮਲਵ ਦੋ ਪ੍ਰਤਿਸ਼ਤ ਕੀ ਗਿਰਾਵਟ ਦਰ੍ਜ ਕੀ ਗਯੀ ਹੈ। ਬਜਟ ਨੇ ਕਰਸ਼ਿ ਵਿਕਾਸ ਕੇ ਲਿਏ 400 ਕਰੋਡ़ ਰੁਪਯੇ ਕਾ ਆਂਕਡ़ਾ ਰਖਾ ਹੈ। ਇਸ ਆਂਕਡ़ੇ ਸੇ ਕਰਸ਼ਿ ਕੀ ਬੇਹਤਰੀ ਹੋ ਪਾਯੇਗੀ, ਇਸਮੇਂ ਸਿਵਾਯ ਸਂਦੇਹ ਕੋ ਕੁਛ ਨਹੀਂ ਕਿਯਾ ਜਾ ਸਕਤਾ। ਅਰ੍ਥਵ੍ਯਵਸ੍ਥਾ ਕੇ ਏਕ ਮਹਤ੍ਵਪੂਰ੍ਣ ਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰ ਕੀ ਦੁਰ੍ਗਤਿ ਕੇ ਬਾਵਜੂਦ ਭਵਿਸ਼੍ਯ ਕੀ ਤੇਜੀ ਕੇ ਅਨੁਮਾਨ ਆਰ੍ਥਿਕ ਸਰ੍ਵੇਕ੍ਸ਼ਣ ਮੇਂ ਬਦਸ੍ਤੂਰ ਹੈਂ। ਆਰ੍ਥਿਕ ਸਰ੍ਵੇਕ੍ਸ਼ਣ ਮੇਂ ਏਕ ਬਾਤ ਸਾਫ ਤੌਰ ਪਰ ਉਭਰਤੀ ਹੈ ਕਿ ਸਰਕਾਰ ਖਾਨੇ ਪੀਨੇ ਕੀ ਚੀਜੋਂ ਕੀ ਮਹਂਗਾਈ ਕੋ ਚਿਂਤਾਜਨਕ ਜਰੁਰ ਮਾਨਤੀ ਹੈ। ਆਰ੍ਥਿਕ ਸਰ੍ਵੇਕ੍ਸ਼ਣ ਯਹ ਫੂਡ ਕੂਪਨੋਂ ਕੇ ਜਰਿਯੇ ਗਰੀਬ ਪਰਿਵਾਰੋਂ ਕੋ ਸੀਧੇ ਤੌਰ ਪਰ ਖਾਦ੍ਯ ਅਨੁਦਾਨ ਦੇਨੇ ਕਾ ਪ੍ਰਸ੍ਤਾਵ ਕਰਤਾ ਹੈ।ਯਹ ਪ੍ਰਸ੍ਤਾਵ ਅਮਲੀ ਜਾਮਾ ਕੈਸੇ ਪਹਨੇਗਾ, ਯਹ ਸਵਾਲ ਬਹੁਤ ਹੀ ਮਹਤ੍ਵਪੂਰ੍ਣ ਹੈ। ਰਾਸ਼ਨ ਕੀ ਦੁਕਾਨੋਂ ਤਰਹ ਵ੍ਯਵਸ੍ਥਾ ਭੀ ਭ੍ਰਸ਼੍ਟ ਤਤ੍ਵੋਂ ਦ੍ਵਾਰਾ ਬਰਬਾਦ ਨ ਹੋ, ਯਹ ਸੁਨਿਸ਼੍ਚਿਤ ਕਿਯਾ ਜਾਨਾ ਚਾਹਿਏ। ਪਰ ਇਸ ਸਂਬਂਧ ਮੇਂ ਆਰ੍ਥਿਕ ਸਰ੍ਵੇਕ੍ਸ਼ਣ ਕੋਈ ਆਸ਼੍ਵਾਸਨ ਨਹੀਂ ਦੇ ਸਕਤਾ। ਕੁਲ ਮਿਲਾਕਰ ਆਰ੍ਥਿਕ ਸਰ੍ਵੇਕ੍ਸ਼ਣ ਔਰ ਬਜਟ ਅਪਨੀ ਜਿਮ੍ਮੇਦਾਰਿਯੋਂ ਕੋ ਰਾਸ਼੍ਟ੍ਰੀਯ ਔਰ ਗ੍ਲੋਬਲ ਕਾਰਕੋਂ ਪਰ ਡਾਲਤੇ ਹੁਏ ਦਿਖਤੇ ਹੈਂ ਔਰ ਉਸੀ ਕੇ ਅਨੁਰੁਪ ਆਚਰਣ ਕਰਤੇ ਹੁਏ ਦਿਖਤੇ ਹੈਂ। ਯਹ ਸਹੀ ਹੈ ਕਿ ਗ੍ਲੋਬਲ ਬਾਜਾਰ ਮੇਂ ਕਚ੍ਚੇ ਤੇਲ ਕੇ ਭਾਵ ਲਗਾਤਾਰ ਬਢ़ ਰਹੇ ਹੈਂ, ਪਰ ਇਸਕੀ ਪ੍ਰਤਿਕ੍ਰਿਯਾ ਸਿਰ੍ਫ ਯਹੀ ਹੋ ਕਿ ਭਾਰਤ ਮੇਂ ਭਾਵ ਬਢ़ਾ ਦਿਯੇ ਜਾਯੇਂ, ਤੋ ਫਿਰ ਬਜਟ ਔਰ ਸਰਕਾਰ ਕੀ ਕ੍ਯਾ ਜਰੁਰਰ ਹੈ। ਸਬ ਕੁਛ ਬਾਜਾਰ ਕੋ ਹੀ ਤਯ ਕਰਨਾ ਹੋ, ਤੋ ਬਜਟ ਔਰ ਸਰਕਾਰ ਕੀ ਭੂਮਿਕਾ ਖਤ੍ਮ ਹੋ ਜਾਤੀ ਹੈ। ਬਾਜਾਰੀ ਸ਼ਕ੍ਤਿਯੋਂ ਕੇ ਚਲਤੇ ਆਮ ਆਦਮੀ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਨਾ ਹੋ, ਯਹ ਸੁਨਿਸ਼੍ਚਿਤ ਕਰਨਾ ਸਰਕਾਰ ਕਾ ਕਾਮ ਹੈ। ਪਰ ਸਰਕਾਰ ਵਹ ਕਾਮ ਕਰਤੀ ਹੁਈ ਨਹੀਂ ਦਿਖਤੀ। ਪ੍ਰਣਵ ਮੁਖਰ੍ਜੀ ਸੇ ਉਮ੍ਮੀਦ ਥੀ ਕਿ ਕੁਛ ਨਯੇ ਰਾਸ੍ਤੇ ਨਿਕਾਲੇਂਗੇ। ਵਿਕਾਸ ਕੋ ਪਟਰੀ ਲਾਯੇਂਗੇ, ਬਿਨਾ ਮਹਂਗਾਈ ਕੇ। ਯਹੀ ਚੁਨੌਤੀ ਥੀ। ਇਸ ਚੁਨੌਤੀ ਕੋ ਮੁਖਰ੍ਜੀ ਪੂਰਾ ਨਹੀਂ ਕਰ ਪਾਯੇ। ਆਨੇ ਵਾਲੇ ਦਿਨ ਵਿਕਟ ਮਹਂਗਾਈ ਕੇ ਹੋਨੇ ਵਾਲੇ ਹੈਂ, ਇਸ ਬਜਟ ਕਾ ਯਹੀ ਸਂਦੇਸ਼ ਹੈ। ਯਹੀ ਸਂਦੇਸ਼ ਤੋ ਬਾਜਾਰ ਸੇ ਆ ਰਹਾ ਹੈ। ਅਗਰ ਬਾਜਾਰ ਔਰ ਬਜਟ ਏਕ ਸੀ ਭਾਸ਼ਾ ਬੋਲਨੇ ਲਗੇ, ਤੋ ਫਿਰ ਬਜਟ ਕਾ ਅਰ੍ਥ ਕ੍ਯਾ ਰਹ ਜਾਤਾ ਹੈ। ਅਬ ਸਬਸੇ ਬਡ़ਾ ਸਵਾਲ ਇਸ ਬਜਟ ਕੇ ਬਾਦ ਯਹ ਹੈ ਕਿ ਆਖਿਰ ਬਜਟ ਹੋਤਾ ਕਿਸਲਿਏ ਹੈ।

ਅਂਧੇਰੇ ਕਾ ਸਮਾਜਵਾਦ


ਅਂਧੇਰਾ ਹੈ, ਦੂਰ ਤਕ ਅਂਧੇਰਾ ਹੈ। ਨਾ ਜੀ, ਯੇ ਕੋਈ ਕਵਿਤਾ ਨਹੀਂ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ। ਵਿਸ਼ੁਦ੍ਧ ਯਥਾਰ੍ਥਵਾਦ ਹੈ। ਬਿਜਲੀ ਗਾਯਬ ਰਹੇ, ਤੋ ਕਵਿ ਜਾਗਰਤ ਨਹੀਂ ਹੋਤਾ। ਕਵਿਤਾ ਲਿਖਨੇ ਕੀ ਨ੍ਯੂਨਤਮ ਜਰੁਰਤੋਂ ਮੇਂ ਸੇ ਏਕ ਬਿਜਲੀ ਕੀ ਉਪਸ੍ਥਿਤਿ ਹੈ। ਯਹ ਤੋ ਵ੍ਯਂਗ੍ਯਕਾਰ ਹੀ ਸਖ੍ਤ ਜਾਨ ਪ੍ਰਾਣੀ ਹੈ, ਜੋ ਬਿਜਲੀ ਜਾਨੇ ਪਰ ਭੀ ਚਿਂਤਨ ਕਰ ਸਕਤਾ ਹੈ। ਇਧਰ ਬਿਜਲੀ ਜਾਨੇ ਕੀ ਸ੍ਥਿਤਿਯੋਂ ਪਰ ਚਿਂਤਨ ਕਿਯਾ ਤੋ, ਯੇ ਕੁਛ ਸਾਮਨੇ ਆਯਾ-

1- ਬਿਜਲੀ ਜਾਨਾ ਸਮਾਜਵਾਦੀ ਸ੍ਥਿਤਿਯੋਂ ਕੀ ਓਰ ਢਕੇਲਤਾ ਹੈ, ਸਬ ਏਕ ਸੇ ਹੋ ਜਾਤੇ ਹੈਂ। ਹਰ ਘਰ ਕੇ ਬਲ੍ਬ, ਲਾਇਟਿਂਗ ਅਲਗ ਤਰੀਕੇ ਕੀ ਹੋਤੀ ਹੈ। ਕਈਯੋਂ ਕੀ ਬਹੁਤ ਫੂਂ ਫਾਂ ਟਾਇਪ ਹੋਤੀ ਹੈ। ਕਈ ਕੀ ਬਹੁਤ ਗਰੀਬ ਟਾਇਪ ਕੀ ਹੋਤੀ ਹੈ। ਉਜਾਲੇ ਸਬਕੇ ਅਲਗ ਅਲਗ ਟਾਇਪ ਕੇ ਹੋਤੇ ਹੈਂ। ਪਰ ਅਂਧੇਰੇ ਸਬਕੇ ਏਕ ਜੈਸੇ ਹੋਤੇ ਹੈਂ। ਅਂਧੇਰਾ ਯੂਨਿਵਰ੍ਸਲ ਹੈ, ਏਕ ਜੈਸਾ ਗ੍ਲੋਬਲ ਹੈ। ਲਾਇਟਿਂਗ ਕੇ ਟਾਇਪ ਸਬ ਜਗਹ ਅਲਗ ਅਲਗ ਹੈਂ। ਕਹੀਂ ਟ੍ਯੂਬ ਹੈਂ। ਕਹੀਂ ਬਲ੍ਬ ਹੈਂ। ਰੋਸ਼ਨੀ ਕੇ ਪ੍ਰਕਾਰ ਤੋ ਦਿਲ੍ਲੀ ਮੇਂ ਹੀ ਪਚਾਸ ਤਰਹ ਕੇ ਹੈਂ, ਪਰ ਅਂਧੇਰਾ ਅਫ੍ਰੀਕਾ ਸੇ ਲੇਕਰ ਅਮੇਰਿਕਾ ਤਕ ਏਕ ਹੀ ਜੈਸਾ ਹੈ।

2- ਇਸਸੇ ਸਾਫ ਹੋਤਾ ਹੈ ਕਿ ਉਜਾਲਾ ਅਲਗ ਅਲਗ ਟਾਇਪ ਕਾ ਹੋਕਰ ਲੋਗੋਂ ਕੋ ਅਲਗ ਅਲਗ ਕੈਟੇਗਰਿਯੋਂ ਮੇਂ ਬਾਂਟਤਾ ਹੈ, ਪਰ ਅਂਧੇਰਾ ਏਕ ਜੈਸਾ ਹੋਕਰ ਸਬਕੋ ਏਕਤਾ ਕਾ ਸਂਦੇਸ਼ ਸਾ ਦੇਤਾ ਹੈ। ਯਾਨੀ ਅਂਧੇਰਾ ਅਪਨੇ ਚਰਿਤ੍ਰ ਮੇਂ ਸਮਾਜਵਾਦੀ ਹੋਤਾ ਹੈ।

3- ਇਸਸੇ ਯਹ ਭੀ ਸਾਫ ਹੋਤਾ ਹੈ ਕਿ ਬਿਜਲੀ ਕੀ ਸਮਸ੍ਯਾ ਯਹ ਦਰਅਸਲ ਸਿਰ੍ਫ ਇਤਨੀ ਸੀ ਹੈ ਕਿ ਕੁਛ ਘਰੋਂ ਮੇਂ ਬਿਜਲੀ ਹੈ, ਕੁਛ ਘਰੋਂ ਮੇਂ ਨਹੀਂ। ਕਿਸੀ ਘਰ ਮੇਂ ਨ ਹੋ, ਤੋ ਕਿਸੀ ਕੋ ਸ਼ਿਕਾਯਤ ਨਾ ਹੋਗੀ। ਉਜਾਲਾ ਸਬਕੋ ਨਹੀਂ ਮਿਲ ਸਕਤਾ ਤੋ ਕ੍ਯਾ, ਅਂਧੇਰੇ ਕਾ ਤੋ ਸਮਾਨ ਵਿਤਰਣ ਹੋ ਹੀ ਸਕਤਾ ਹੈ।

4- ਬਲ੍ਕਿ ਅਂਧੇਰਾ ਉਨ ਘਰੋਂ ਕੇ ਹਿਸ੍ਸੇ ਮੇਂ ਜ੍ਯਾਦਾ ਆਤਾ ਹੈ, ਜੋ ਬਡ़ੇ ਹੈਂ। ਪਾਂਚ ਕਮਰੋਂ ਵਾਲੇ ਘਰ ਕੇ ਹਿਸ੍ਸੇ ਮੇਂ ਪਾਂਚ ਕਮਰਾ ਭਰ ਕੇ ਅਂਧੇਰਾ ਆਤਾ ਹੈ, ਔਰ ਏਕ ਕਮਰੇ ਵਾਲੇ ਘਰ ਮੇਂ ਏਕ ਕਮਰਾ ਅਂਧੇਰਾ ਹੀ ਆਤਾ ਹੈ। ਇਸੇ ਨ੍ਯਾਯਪੂਰ੍ਣ ਵਿਤਰਣ ਮਾਨਾ ਜਾ ਸਕਤਾ ਹੈ। ਕਮਰੇ ਜ੍ਯਾਦਾ ਹੈਂ, ਤੋ ਅਂਧੇਰਾ ਭੀ ਜ੍ਯਾਦਾ। ਛੋਟੇ ਘਰ ਕੋ ਕਮ ਅਂਧੇਰਾ ਝੇਲਨਾ ਪਡ़ਤਾ ਹੈ। ਚਾਇਸ ਯਹ ਹੈ ਕਿ ਯਾ ਤੋ ਕਮਰੇ ਬਡ़ੇ ਲੇ ਲੋ, ਯਾ ਫਿਰ ਅਂਧੇਰਾ ਬਡ़ਾ।

ਆਇਯੇ ਅਂਧੇਰੇ ਕੀ ਓਰ ਚਲੇਂ।

ਕਿਸਸੇ ਬਾਤ ਕਰੇਂ


ਏਕ ਕਾਮ ਜੋ ਬਰਸੋਂ ਸੇ ਹੋਤਾ ਰਹਾ ਹੈ, ਪਰ ਇਧਰ ਕੁਛ ਠਪ ਸਾ ਪਡ़ਾ ਹੁਆ ਹੈ, ਵਹ ਹੈ ਭਾਰਤ ਪਾਕਿਸ੍ਤਾਨ ਕੀ ਸ਼ਾਂਤਿ ਵਾਰ੍ਤਾ। ਜਿਤਨੀ ਭੀ ਹੁਈ, ਉਸਮੇਂ ਸ਼ਾਂਤਿ ਕਮ ਥੀ, ਵਾਰ੍ਤਾ ਅਧਿਕ ਥੀ। ਪਰ ਅਬ ਵਹ ਭੀ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਸਵਾਲ ਯਹ ਉਠਤਾ ਹੈ ਕਿ ਪਾਕਿਸ੍ਤਾਨ ਮੇਂ ਵਾਰ੍ਤਾ ਕਿਸਸੇ ਕੀ ਜਾਯੇ ।

1- ਕ੍ਯਾ ਰਾਸ਼੍ਟ੍ਰਪਤਿ ਜਰਦਾਰੀਜੀ ਸੇ ਬਾਤ ਕੀ ਜਾ ਸਕਤੀ ਹੈ। ਪਾਕਿਸ੍ਤਾਨ ਮੇਂ ਪਬ੍ਲਿਕ ਕਾ ਮਾਨਨਾ ਹੈ ਕਿ ਜਰਦਾਰੀਜੀ ਸੇ ਕੀ ਜਾ ਸਕਤੀ ਹੈ, ਅਗਰ ਬਾਤ ਨਾਨ ਸੀਰਿਯਸ ਹੋ ਤੋ। ਪਰ ਭਾਰਤ ਪਾਕ ਸ਼ਾਂਤਿ ਵਾਰ੍ਤਾ ਨਾਨ ਸੀਰਿਯਸ ਬਾਤ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਇਸਲਿਏ ਜਰਦਾਰੀਜੀ ਸੇ ਬਾਤ ਕਰਨਾ ਬੇਕਾਰ ਹੈ। ਜਰਦਾਰੀ ਕੇ ਮਾਮਲੇ ਮੇਂ ਏਕ ਬਾਤ ਔਰ ਕਹੀ ਜਾਤੀ ਹੈ ਕਿ ਜਰਦਾਰੀਜੀ ਕੋ ਕੋਈ ਸੀਰਿਯਸਲੀ ਨਹੀਂ ਲੇਤਾ, ਖੁਦ ਜਰਦਾਰੀਜੀ ਭੀ ਖੁਦ ਕੋ ਸੀਰਿਯਸਲੀ ਨਹੀਂ ਲੇਤੇ।

2- ਕ੍ਯਾ ਪਾਕਿਸ੍ਤਾਨ ਕੇ ਪ੍ਰਧਾਨਮਂਤ੍ਰੀ ਗਿਲਾਨੀਜੀ ਸੇ ਬਾਤ ਕੀ ਜਾ ਸਕਤੀ ਹੈ। ਗਿਲਾਨੀਜੀ ਅਪਨੇ ਸੂਟ ਕੀ ਵਜਹ ਸੇ ਸੀਰਿਯਸ ਲਗਤੇ ਹੈਂ। ਪਰ ਅਗਰ ਪਰ੍ਸਨਲ੍ਟੀ ਮੇਂ ਸੀਰਿਯਸਨੇਸ ਸਿਰ੍ਫ ਸੂਟ ਕੇ ਖਾਤੇ ਮੇਂ ਹੀ ਹੋ, ਤੋ ਫਿਰ ਤੋ ਸਿਰ੍ਫ ਸੂਟ ਸੇ ਹੀ ਬਾਤ ਕੀ ਜਾਨੀ ਚਾਹਿਏ। ਸੂਟ ਚਾਹੇ ਜਿਤਨੇ ਸੀਰਿਯਸ ਹੋਂ, ਪਰ ਬੋਲਤੇ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਔਰ ਗਿਲਾਨੀਜੀ ਚਾਹੇ ਬੋਲਤੇ ਕਿਤਨਾ ਹੀ ਹੋਂ, ਪਰ ਵਹ ਸੀਰਿਯਸ ਨਹੀਂ ਹੈਂ।

3- ਗਿਲਾਨੀਜੀ ਕੋ ਸੀਰਿਯਸਲੀ ਇਸਲਿਏ ਨਹੀਂ ਮਾਨਾ ਜਾਤਾ ਕਿ ਵਹ ਜਰਦਾਰੀਜੀ ਕੇ ਕੈਂਡੀਡੇਟ ਮਾਨੇ ਜਾਤੇ ਹੈਂ। ਜੈਸਾ ਕਿ ਬਤਾਯਾ ਜਾ ਚੁਕਾ ਹੈ ਕਿ ਜਰਦਾਰੀਜੀ ਕੋ ਪਾਕਿਸ੍ਤਾਨ ਮੇਂ ਉਤਨਾ ਹੀ ਸੀਰਿਯਸਲੀ ਲਿਯਾ ਜਾਤਾ ਹੈ, ਜਿਤਨੀ ਸੀਰਿਯਸਤਾ ਕੇ ਸਾਥ ਭਾਰਤ ਮੇਂ ਲਾਫ੍ਟਰ ਚੈਲੇਂਜ ਦੇਖਾ ਜਾਤਾ ਹੈ।

4- ਅਫਗਾਨਿਸ੍ਤਾਨ ਸੇ ਤਾਲਿਬਾਨਿਯੋਂ ਸੇ ਪਾਕਿਸ੍ਤਾਨ ਕੇ ਬਾਰੇ ਮੇਂ ਸੀਰਯਸਲੀ ਬਾਤ ਕੀ ਜਾ ਸਕਤੀ ਹੈ। ਜਿਸ ਤਰਹ ਸੇ ਪਾਕਿਸ੍ਤਾਨ ਮੇਂ ਜਗਹ ਜਗਹ ਧਮਾਕੇ ਹੋ ਰਹੇ ਹੈਂ, ਉਸੇ ਦੇਖਕਰ ਤੋ ਲਗਤਾ ਹੈ ਕਿ ਪਾਕਿਸ੍ਤਾਨ ਮੇਂ ਮੁਸ੍ਤੈਦੀ ਸੇ ਦਿਲ ਲਗਾਕਰ ਕਾਮ ਤੋ ਸਿਰ੍ਫ ਤਾਲਿਬਾਨੀ ਹੀ ਕਰ ਰਹੇ ਹੈਂ। ਕਰ੍ਮਠ ਤਾਲਿਬਾਨਿਯੋਂ ਸੇ ਨਿਵੇਦਨ ਕਿਯਾ ਜਾ ਸਕਤਾ ਹੈ ਕਿ ਅਪਨਾ ਕਰ੍ਮਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰ ਪਾਕਿਸ੍ਤਾਨ ਤਕ ਹੀ ਸੀਮਿਤ ਰਖੇਂ। ਪਰ ਤਾਲਿਬਾਨੋਂ ਸੇ ਬਾਤ ਕ੍ਯਾ ਹੋ ਸਕਤੀ ਹੈ। ਬਮ, ਬਂਦੂਕ ਇਨ ਮਸਲੋਂ ਕੇ ਅਲਾਵਾ ਤਾਲਿਬਾਨੀ ਕੋਈ ਦੂਸਰੀ ਬਾਤ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਤੇ। ਇਤਨੇ ਬਮ ਔਰ ਉਤਨੀ ਬਂਦੂਕੋਂ ਸੇ ਇਲਾਕਾ ਤਬਾਹ ਕਰਨਾ ਹੈ,ਇਸਕੇ ਅਲਾਵਾ ਦੂਸਰਾ ਵਾਕ੍ਯ ਤਾਲਿਬਾਨਿਯੋਂ ਕੀ ਸਮਝ ਮੇਂ ਨਹੀਂ ਆਤਾ ਹੈ। ਤਾਲਿਬਾਨੀ ਤਬਾਹੀ ਕੇ ਪ੍ਰਤਿ ਇਤਨੇ ਕਟਿਬਦ੍ਧ ਹੈਂ, ਕਿ ਕਹੀਂ ਦੂਸਰੇ ਇਲਾਕੇ ਮੇਂ ਤਬਾਹੀ ਨਹੀਂ ਮਚਾ ਪਾ ਰਹੇ ਹੋਂ, ਤੋ ਅਪਨੇ ਹੀ ਇਲਾਕੇ ਮੇਂ ਮਚਾਨਾ ਸ਼ੁਰੁ ਕਰ ਦੇਤੇ ਹੈਂ। ਲਾਹੌਰ ਔਰ ਪੇਸ਼ਾਵਰ ਕੇ ਧਮਾਕੇ ਤੋ ਯਹੀ ਬਤਾਤੇ ਹੈਂ।

5- ਕ੍ਯਾ ਪਾਕਿਸ੍ਤਾਨ ਕੇ ਬਾਰੇ ਮੇਂ ਓਬਾਮਾ ਸੇ ਬਾਤ ਕੀ ਜਾਯੇ। ਓਬਾਮਾ ਅਕਸਰ ਪਾਕਿਸ੍ਤਾਨ ਕੇ ਬਾਰੇ ਮੇਂ ਬਾਤ ਕਰਤੇ ਰਹਤੇ ਹੈਂ। ਪਰ ਮਸਲਾ ਯਹ ਹੈ ਕਿ ਓਬਾਮਾ ਕੋ ਪਾਕਿਸ੍ਤਾਨ ਕੇ ਨੇਤਾ ਤਬ ਹੀ ਸੀਰਿਯਸਲੀ ਲੇਤਾ ਹੈ, ਜਬ ਓਬਾਮਾ ਪਾਕਿਸ੍ਤਾਨ ਕੋ ਡਾਲਰ ਦੇਨੇ ਕੀ ਘੋਸ਼ਣਾ ਕਰਤੇ ਹੈਂ। ਓਬਾਮਾ ਕੀ ਨਾਨ ਡਾਲਰੀਯ ਘੋਸ਼ਣਾ ਕੋ ਪਾਕਿਸ੍ਤਾਨ ਸੀਰਿਯਸਲੀ ਨਹੀਂ ਲੇਤਾ। ਪਾਕਿਸ੍ਤਾਨ ਮੇਂ ਯੂਂ ਓਬਾਮਾ ਚਾਹੇਂ, ਤੋ ਜਰਦਾਰੀਜੀ ਸੇ ਬਾਤ ਕਰ ਸਕਤੇ ਹੈਂ, ਪਰ ਜਰਦਾਰੀਜੀ ਕੇ ਬਾਰੇ ਮੇਂ ਬਤਾਯਾ ਜਾ ਚੁਕਾ ਹੈ ਕਿ ਉਨਕੀ ਚਲਤੀ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਚਲਤੀ ਤਾਲਿਬਾਨੋਂ ਕੀ ਹੈ, ਪਰ ਵੋ ਬਾਤ ਕਰਨੇ ਕੇ ਲਿਏ ਤੈਯਾਰ ਨਹੀਂ ਹੈਂ।

6- ਬੁਸ਼ ਸੇ ਬਾਤ ਕਰਨੇ ਕਾ ਮਤਲਬ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਅਮੇਰਿਕਾ ਮੇਂ ਹਾਲ ਯਹ ਹੈ ਕਿ ਅਮੇਰਿਕੀ ਪਤ੍ਰਕਾਰ ਭੀ ਉਨਸੇ ਬਾਤ ਨਹੀਂ ਕਰਤੇ। ਅਮੇਰਿਕਾ ਮੇਂ ਵਾਸ਼ਿਂਗਟਨ ਸੇ ਰਿਟਾਯਰ ਹੁਏ ਨੇਤਾ ਔਰ ਹਾਲੀਵੁਡ ਸੇ ਰਿਟਾਯਰ ਹੁਈ ਅਭਿਨੇਤ੍ਰੀ ਕੀ ਗਤ ਏਕ ਸੀ ਹੋਤੀ ਹੈ। ਦੋਨੋਂ ਸਿਰ੍ਫ ਸਂਸ੍ਮਰਣ ਸੁਨਾਨੇ ਭਰ ਕੇ ਰਹ ਜਾਤੇ ਹੈਂ।

ਅਬ ਆਪ ਹੀ ਬਤਾਇਏ ਕਿ ਪਾਕਿਸ੍ਤਾਨ ਮੇਂ ਕਿਸਸੇ ਬਾਤ ਕੀ ਜਾਯੇ।